Tự kiểm tra và phòng ngừa ung thư vú tại nhà

366
----------------------------Quảng cáo----------------------------
TỦ SÁCH MINI XUẤT KHẨU NHẬT BẢN - BẤM HÌNH ĐỂ MUA NGAY!
Sales tủ sách mini Nhật Bản
----------------------------Hết quảng cáo----------------------------

Ung thư vú là loại ung thư thường gặp nhất ở phụ nữ, đặc biệt ở các nước phát triển. Tình trạng gia tăng ung thư vú dường như song hành với lối sống hiện đại. Khi bị mắc ung thư vú, thời gian sống của bệnh nhân tùy thuộc vào giai đoạn bệnh và mức độ phát triển của tế bào ung thư. 80% người mắc ung thư vú có thể chữa khỏi nếu ở giai đoạn đầu (giai đoạn 0). Tuy nhiên, khi bệnh đã chuyển sang giai đoạn 4 (giai đoạn muộn) thì tỷ lệ sống của bệnh nhân chỉ còn 20%. Vì thế, hay tranh thủ tự kiểm tra ngay để phòng ngừa.

Ung thư vú ngày càng trẻ hóa

Tại Việt Nam, độ tuổi trung bình bệnh nhân bị mắc ung thư vú là 40 – 50 tuổi. Tuy nhiên, những trường hợp bệnh nhân rất trẻ, trong độ tuổi từ 20 – 25 tuổi mắc ung thư vú không còn là chuyện hiếm. Căn bệnh này có tỷ lệ di truyền nhất định, thường gặp nhất ở độ tuổi từ 40 – 60. Tuy nhiên, điều đáng lo ngại là bệnh đang có xu hướng trẻ hóa, thậm chí có thể gặp ở độ tuổi chưa kết hôn.

Theo thống kê, ung thư vú chiếm tỷ lệ từ 7 – 10% trong tổng số các loại ung thư ở nữ. Ở nước ta, mỗi năm có khoảng 12.000 ca bệnh mắc ung thư vú khiến cho 5.500 người tử vong.

Quá trình xuất hiện ung thư vú

Cũng giống các tế bào ung thư các cơ quan khác, tế bào ung thư vú có các đặc điểm là: Phát triển bằng phương pháp nhân đôi như tế bào lành nhưng không được kiểm soát, phát triển vô hạn độ, tế bào được sinh ra không thực hiện chức năng của tế bào lành mà lại tiết ra các chất có tác dụng kích thích tăng sinh mạch máu, các chất hoại tử u…;

Vị trí ung thư trên vú
Vị trí ung thư trên vú (nguồn Internet)

Tế bào già nhưng không chết theo chương trình định sẵn; có khả năng xâm lấn hay xâm nhập vào các cơ quan tổ chức lân cận; và có khả năng tách khỏi khối u nguyên phát chui vào hệ thống tuần hoàn chung hoặc hệ bạch mạch đi đến định cư và phát triển ở một hoặc nhiều cơ quan khác trong cơ thể hoặc sang vú đối bên (di căn). Tế bào ung thư lây lan sang các bộ phận khác của cơ thể qua mạch máu và hạch huyết có kết cấu hình hạt đậu.

Clip cho thấy ung thư vú lây lan như thế nào (Internet)

Cách kiểm tra ung thư vú sớm

A/ Dấu hiệu ung thư vú

Cách tốt nhất để sàng lọc đó là phụ nữ nên tạo cho mình thói quen tự khám vú ở nhà. Các dấu hiệu cảnh báo ung thư vú không giống nhau ở phụ nữ. Có người cảm thấy đau, sưng ngực, thay đổi hình dạng núm vú, nhưng có người lại cảm thấy đau lưng, vai, có hạch ở nách.

  • Dấu hiệu gợi ý ung thư vú đó là các khối bất thường ở vú ngực; thâm nhiễm màu da; núm vú loét lở như chàm. Thậm chí có những bệnh nhân tưởng là chàm vú đi khám da liễu, đắp thuốc hàng năm trời không khỏi, đến khi đi khám thì đó là ung thư vú.
  • Ngoài ra, khi có các vết loét ở vùng u và màu sắc da thay đổi có thể đó là dấu hiệu gợi ý dấu hiệu ung thư vú. Dấu hiệu nữa đó là tiết dịch núm vú. Đặc biệt, bác sĩ Nga lưu ý, có khoảng 10% bệnh nhân tiết dịch máu.

1/ Đau tức ngực

Theo Caring, nếu đột nhiên bị nhói đau như luồng điện nhẹ đi từ ngực trái đến ngực phải. Đây là dấu hiệu không hề tốt cảnh báo sức khỏe vòng một, có thể liên quan đến ung thư vú.

Nguyên nhân: Khối u có nhiều kích thước khác nhau, có thể là khối u đơn lẻ; hay các khối u nằm rải rác phía sau núm vú hoặc ở một trong các ống dẫn sữa. Tất cả đều làm đẩy mô vú, gây cảm giác đau, sưng và khó chịu ở ngực.

Bạn cần theo dõi tần suất; thời điểm; vị trí cơn đau để thông báo cho bác sĩ để có hướng điều trị kịp thời.

2/ Ngứa ở ngực

Triệu chứng này, chủ yếu liên quan tới ung thư vú dạng viêm, và thường bị bỏ qua. Người bệnh bị ung thư vú dạng viêm bị ngứa nhiều, nổi mẩn đỏ, hay da sần sùi.

Nguyên nhân: Do các tế bào ung thư phát triển nhanh chặn mạch máu và bạch huyết mạch ở da, khiến cho chất lỏng tích tụ trong và dưới da, gây kích thích da.

3/ Đau lưng, vai, gáy

Ở một số phụ nữ mắc ung thư vú, họ cảm thấy đau ở lưng hay vai chứ không phải ở ngực hoặc vú. Cơn đau thường xảy ra ở phần lưng trên hoặc giữa 2 bả vai. Các bạn nữ dễ bị nhầm lẫn với chấn thương dây chằng; viêm xương khớp cột sống.

Nguyên nhân: Do hầu hết các khối u vú phát triển trong mô tuyến vú, mở rộng sâu vào ngực, gần thành ngực. Nếu khối u tăng trưởng đẩy ngược về phía xương sườn và xương sống, người bệnh sẽ bị đau ở lưng. Nơi đầu tiên ung thư vú di căn trong xương là xương sống, hoặc xương sườn; phát triển thành ung thư xương thứ cấp.

4/ Thay đổi hình dạng và kích thước vú

Nhiều phụ nữ không sờ thấy khối u như thông thường mà họ thấy ngực to hơn, chảy xuống thấp hơn, có hình dạng khác thường. Đây là triệu chứng của ung thư vú, thường gặp ở phụ nữ có mô vú dày đặc. Nó cũng khiến việc phát hiện ung thư vú gặp khó khăn hơn, nên nếu bạn có mô vú dày, hãy cảnh giác với những dấu hiệu này.

Phòng tránh ung thư vú
Phòng tránh ung thư vú (ảnh minh họa – nguồn Internet)

5/ Sự thay đổi ở núm vú

Một trong những vị trí phổ biến nhất mà khối u thường xuất hiện là bên dưới núm vú, bạn có thể cảm nhận được những thay đổi nhất định như núm vú có thể dẹt hơn; thụt vào trong. Hay tiết dịch từ núm vú có thể lẫn kèm máu. Da của núm vú có thể trở nên sần sùi, có vảy, hay viêm.

6/ Sưng hoặc có khối u, hạch ở nách

Hạch bạch huyết có thể là nguyên nhân của bệnh cảm cúm, nhiễm trùng. Tuy nhiên, nếu có một khối u hoặc vết sưng đau dưới vùng cánh tay kéo dài trong một tuần mà không rõ nguyên nhân. Đó có thể là dấu hiệu ban đầu của ung thư vú. Bạn có thể phát hiện hạch bằng cách vuốt từ bầu ngực lên trên theo đường hõm nách, nếu có sẽ thấy hạch nổi lên ở hõm nách. Bất kỳ cơn đau nào xảy ra ở vùng nách cũng là một dấu hiệu nên được kiểm tra cẩn thận bằng ngón tay. Đặc biệt lưu ý khi có một khu vực mô cứng hơn hoặc khó di chuyển khi bạn rê ngón tay. Bạn nên kịp thời đến bác sĩ để phát hiện ung thư và điều trị.

7/ Ngực đỏ, bị sưng

Nếu bạn có cảm giác ngực mình nóng; hay ửng đỏ (thậm chí có màu tím), sưng đau. Đó có thể là dấu hiệu của nhiễm trùng; viêm vú; nhưng cũng có thể là ung thư vú dạng viêm. Nguyên nhân là do các khối u vú đẩy vào chèn ép các mô, khiến ngực bị sưng, đau tức và tấy đỏ.

Nên thường xuyên kiểm tra sức khỏe
Nên thường xuyên kiểm tra sức khỏe (ảnh minh họa – nguồn Internet)

B/ Tự kiểm tra ung thư vú tại nhà

Mỗi người đều có thể tự làm, cách đơn giản nhất là so sánh hai bên vú của mình. Hai bên vú không hẳn giống nhau nhưng về cảm quan mắt thường cũng tương đối giống nhau nên có thể nhìn hai bên tự khám.

  1. Thứ nhất, chị em chỉ cần đứng trước gương soi nhìn hai bầu ngực có gì bất thường không như màu sắc, núm vú có bị lệch không. Thay đổi tư thế khác nhau xoay trái, xoay phải.
  2. Sau đó, giơ hai tay lên đầu làm căng bầu ngực, sẽ nhìn rất rõ thay đổi. Có thể sử dụng động tác tay phải kiểm tra vú trái, tay trái kiểm tra vú phải. Xoa đều đi theo đường zic zắc kiểm tra bầu vú.
  3. Khi kiểm tra, chị em sờ hai bên hõm nách có thể gặp tuyến vú phụ đầy chút và có cương đau khi đến chu kỳ và phần hõm nách này có hạch. Vì vị trí này có hạch bạch huyết đi nên có thể sờ được hạch nếu có bất thường cần khám, có thể là tổn thương ung thư vú giai đoạn muộn đã di căn.
  4. Không bỏ sót bất cứ diện tích nào trên vú. Bóp thử đầu ti xem có dịch không.

C/ Đến gặp bác sĩ tư vấn

Trước khi xác định ung thư vú cần chẩn đoán phân biệt với các u lành tuyến vú như u xơ tuyến vú (hay gặp nhất), u mỡ, u máu, u nang, u tuyến bã. Có ba yếu tố để chẩn đoán ung thư vú hay thường gọi “bộ ba” chẩn đoán ung thư vú.

  1. Đó là khám lâm sàng (khối u rắn chắc; ranh giới không rõ ràng. Nếu muộn có thể thấy u di động hạn chế, có thể làm thay đổi màu da hay hình “sần da cam”; tụt núm vú; chảy dịch núm vú);
  2. X.quang tuyến vú có u ranh giới không đều có nhiều gai tua. Đặc biệt có hình can xi hoá hay hình vi can xi hoá có thể một ổ hay nhiều ổ (BI-RADS: 6);
  3. Sử dụng siêu âm hay X-quang chọc hút tế bào bằng kim nhỏ cho kết quả có tế bào ác tính.

Khi cả ba nghiệm pháp trên đều cho kết quả dương tính thì ung thư vú được chẩn đoán xác định.

Cách phòng ngừa ung thư vú

1. Thói quen ăn uống

Mẹ của bạn luôn biết bạn muốn ăn gì, nhưng lại ít khi quan tâm tới sở thích của mình. Vì vậy, điều quan trọng đầu tiên là bạn phải quan tâm tới chế độ ăn của mẹ. Hãy sử dụng các thực phẩm giàu chất chống oxy hóa để ngăn ngừa ung thư vú. Bạn cũng nên quan tâm tới bản thân và những người xung quanh, ăn uống lành mạnh đẩy lùi bệnh tật.

Thực phẩm chiên có hại cho sức khỏe (nguồn Internet)
Thực phẩm chiên có hại cho sức khỏe (nguồn Internet)

2. Thường xuyên đi kiểm tra ở cơ sở y tế uy tín

Hãy chú ý đi kiểm tra ở các phòng khác, các cơ sở y tế uy tín để biết được tình trạng của mình. Điều này sẽ là cách phòng bệnh tốt nhất về sau. Đừng bao giờ ngại đi khám vì bệnh tật không loại trừ một ai.

Khám bác sĩ
Khám bác sĩ (nguồn Internet)

3. Nên có ý thức tự kiểm tra

Ung thư vú là căn bệnh hoàn toàn có thể chữa được, nên chẩn đoán sớm ở giai đoạn đầu là quan trọng nhất. Tìm hiểu kĩ các bước chính xác tự kiểm tra vòng 1 tại nhà để nhận ra sự thay đổi nếu có, và đi khám bác sĩ cho kịp thời.

4. Tập thể dục

Chắc chắn rồi, tập thể dục là phương pháp hiệu quả giúp đẩy lùi bệnh tật ngay cả ung thư vú vì nó giúp bạn giảm cân. Sau mãn kinh, buồng trứng ngừng sản xuất các estrogen nên càng cần phải thường xuyên tập luyện, vì ung thư vú thường xuất hiện nhiều hơn ở phụ nữ mãn kinh, tiền mãn kinh.

5. Xem lịch sử gia đình

Hãy kiểm tra lịch sử gia đình xem có ai bị ung thư vú không. Yếu tố di truyền có ảnh hưởng vô cùng lớn tới căn bệnh này. Bạn có thể để bản thân không bị mắc bệnh bằng cách thường xuyên theo dõi hiện tượng và kiểm tra.

Các thế hệ trong gia đình (nguồn Internet)
Các thế hệ trong gia đình (ảnh minh họa – nguồn Internet)

6. Hạn chế liệu pháp hoóc-môn

Sau mãn kinh, nhiều phụ nữ bắt đầu dùng liệu pháp hoóc-môn. Hãy cẩn thận với những gì bạn đang dùng. Làm theo hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa trước khi dùng bất cứ liệu pháp nào, vì việc tiếp xúc với hoóc-môn không mong muốn có thể làm tăng nguy cơ ung thư vú.

7. Sống chung với khói thuốc lá

Các nhà nghiên cứu đã chỉ ra mối liên quan giữa hút thuốc lá cả chủ động lẫn thụ động với ung thư vú. Các nghiên cứu diễn ra trong nhiều thập kỷ tại nhiều các trung tâm lớn trên toàn thế giới nhất là ở Mỹ; Anh; và Canada. Các kết quả thu được chỉ ở mức thống nhất rất hạn chế. Tuổi bắt đầu hút thuốc càng sớm; thời gian hút càng dài; hút thuốc trong thời kỳ mang thai có mối tương quan tương đối với ung thư vú, nguy cơ tăng lên đến 35 ~ 50%.

Việc hút thuốc chỉ phát tác khi phối hợp với các yếu tố nguy cơ khác như rượu; hay trên cơ địa có bộ gen dễ tổn thương…

Hãy làm những điều trên để đẩy lùi căn bệnh ung thư vú càng sớm càng tốt! Chúc các chị em luôn khỏe mạnh.

Tranh Thủ Đi tổng hợp theo Infonet/Boldsky

avatar
2 Số người đang thảo luận
5 căn bệnh thường gặp ở phái đẹp « Tranh Thủ Đi!Ba phương pháp chính trong điều trị ung thư « Tranh Thủ Đi!Liệu ở đàn ông có bị ung thư vú không? « Tranh Thủ Đi!Tranh Thủ Sức Khoẻ!Hoàng Anh Những người vừa nêu ý kiến
  Bấm theo dõi  
Email tôi khi
Hoàng Anh
Bạn đọc
Hoàng Anh

Đàn ông và phụ nữ đều là động vật có vú như nhau. Bác sĩ cho hỏi là ung thư vú có xuất hiện ở đàn ông không?

trackback
Liệu ở đàn ông có bị ung thư vú không? « Tranh Thủ Đi!

[…] Xem thêm: Tự kiểm tra và phòng ngừa ung thư vú tại nhà. […]

trackback
Ba phương pháp chính trong điều trị ung thư « Tranh Thủ Đi!

[…] Tự kiểm tra và phòng ngừa ung thư vú tại nhà. […]

trackback
5 căn bệnh thường gặp ở phái đẹp « Tranh Thủ Đi!

[…] Tự kiểm tra và phòng ngừa ung thư vú tại nhà. […]